Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin noyabrın 12-də Dublində Yunanıstan Respublikasının Baş naziri Kiriakos Miçotakis ilə görüşü olub.

Mediaxeberleri.Az xəbər verir ki, söhbət zamanı Azərbaycan-Yunanıstan ikitərəfli əlaqələri nəzərdən keçirildi.

Ölkəmizin Avropanın, o cümlədən Yunanıstanın enerji təhlükəsizliyində oynadığı rol və bu məsələyə verdiyi töhfə vurğulandı. Bu xüsusda TAP layihəsinin əhəmiyyətinə toxunuldu.

Görüşdə Azərbaycanın Avropaya enerji, xüsusilə qaz ixracının artırılması üçün əlavə imkanların olduğu bildirildi, bu baxımdan Avropa İttifaqının maliyyə və prosedur mexanizmlərinə yenidən baxılmasının vacibliyi vurğulandı.

Noyabrın 12-də Dublində Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin Çex Respublikasının Baş naziri Andrey Babişlə görüşü olub.

Mediaxeberleri.Az xəbər verir ki, Baş nazir Andrey Babiş bu ilin aprelində ölkəmizə rəsmi səfərini və Qəbələdə dövlətimizin başçısı ilə görüşünü məmnunluqla xatırladı. Həmin səfər çərçivəsində müzakirə olunmuş mövzuların icrasında yaxşı nəticələrin əldə olunduğu vurğulandı.

Görüşdə iqtisadi-ticari əlaqələrimizin inkişafı, investisiya layihələrinin həyata keçirilməsi, iki ölkənin biznes nümayəndələrinin qarşılıqlı səfərlərinin təşkili məsələləri müzakirə olundu.

Azərbaycanın Avropanın enerji təhlükəsizliyinin təmin edilməsində oynadığı mühüm rola toxunularaq, ölkəmizin Çexiyanın ən iri neft təchizatçısı olduğu qeyd edildi.

Vərəm xəstələrinin dərmanlarını qəbul edib-etmədikləri görüntülü zənglər vasitəsilə yoxlanılır.

Mediaxeberleri.Az xəbər verir ki, bu barədə “Bakupost”a vərəm xəstəliyindən əziyyət çəkən vətəndaşlar məlumat veriblər.

Məsələ ilə bağlı sorğuya cavab olaraq Tibbi Ərazi Bölmələrini İdarəetmə Birliyindən (TƏBİB) bu təcrübənin tətbiq olunduğu təsdiqlənib.

Qurumdan bildirilib ki, Ağciyər Xəstəlikləri Mərkəzi (AXM) tərəfindən vərəmli xəstələrin müalicəsinin fasiləsizliyini təmin etmək, dərman qəbuluna gündəlik nəzarəti gücləndirmək və tibbi xidmətlərin əlçatanlığını artırmaq məqsədilə birbaşa və videonəzarətli müalicə üsulları tətbiq olunur:

TƏBİB-in məlumatına görə, DOT (Directly Observed Treatment) birbaşa nəzarət altında müalicə üsuludur:

“Bu yanaşma vərəm xəstələrinin müalicəsində 1950-ci illərdən istifadə olunmağa başlanmış, 1994-cü ildən Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (ÜST) tərəfindən təşviq edilən DOTS strategiyasının əsas komponentlərindən birinə çevrilmişdir. VOT (Video Observed Therapy) – Videonəzarət Altında Müalicə üsuludur. 2000-ci illərin sonlarından tətbiq olunmağa başlayan bu üsul 2017-ci ildə ÜST tərəfindən uyğun şəraitdə ənənəvi birbaşa müşahidəyə alternativ kimi tövsiyə edilmişdir”.

Qeyd edilib ki, hazırda AXM-in ambulator xidmət göstərən müəssisələrində vərəm əleyhinə dərman preparatları təcili tibbi yardım avtomobilləri vasitəsilə xəstələrin yaşadıqları ünvanlara çatdırılır:

“Dərmanların qəbulu müəssisələrdə yaradılmış DOT otaqlarında tibb işçilərinin birbaşa müşahidəsi, həmçinin xüsusi videonəzarət otaqları vasitəsilə məsafədən izlənilir”.

Türkiyə “Barış Boyun” cinayət qruplaşmasının liderlərindən sayılan Mehmet Rəcəb Dəmir Azərbaycanda hüquq-mühafizə orqanlarının əməkdaşları tərəfindən saxlanılıb.

Mediaxeberleri.Az xəbər verir ki, bu barədə Türkiyə mediasının məlumatında deyilir.

Bildirilib ki, İstanbul Cümhuriyyət Baş Prokurorluğu beynəlxalq arenada fəaliyyət göstərən və ictimaiyyətdə “Barış Boyun Cinayətkar Qruplaşması” olaraq tanınan silahlı cinayətkar qruplaşmaya qarşı istintaqı davam etdirir.

İstintaq çərçivəsində qruplaşmanın rəhbəri sayılan və barəsində 48 axtarış qərarı çıxarılan Mehmet Rəcəb Demir ölkəmizdə ələ keçib.

Demir Azərbaycanda dövlət sərhədini qanunsuz keçdiyinə görə həbs edilib.

Demirin Türkiyəyə ekstradisiyası üçün Azərbaycanın məhkəmə orqanlarına müvafiq sorğu göndərilib.

ABŞ-da neft hasilatı 6 noyabrda rekord həddə - sutkalıq 14,013 milyon barelə çatıb ki, bu da əvvəlki həftə ilə müqayisədə gündəlik 10.000 barel çoxdur.

Mediaxeberleri.Az xəbər verir ki, bu barədə ABŞ Enerji İnformasiya İdarəsinin (EIA) məlumatında deyilir.

Bildirilib ki, bir il əvvəl neft hasilatı gündə 13,862 milyon barel idisə, son dörd həftə ərzində orta hesabla gündə 13,819 milyon barel təşkil edib.

Türkiyənin Malatya vilayətinin Yaşılyurd ilçəsində hərbi helikopter qəzaya uğrayıb.

Mediaxeberleri.Az xəbər verir ki, bu barədə ölkənin Milli Müdafiə Nazirliyinin məlumatında deyilir.

S-70 tipli helikopterin hansı səbəbdən qəzaya uğradığı məlumat deyil.

Hadisə yerinə xeyli sayda xilasedici və təcili tibbi yardım briqadaları cəlb edilib.

***

Helikopter qəzası nəticəsində 4 hərbçinin şəhid olduğu bildirilib.

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev noyabrın 12-də İrlandiyanın Dublin şəhərində keçirilən “Avropa Siyasi Birliyi”nin 9-cu Zirvə Toplantısı çərçivəsində Ermənistan Respublikasının Baş naziri Nikol Paşinyan ilə görüşüb.

Mediaxeberleri.Az xəbər verir ki, liderlər 2025-ci il avqustun 8-də keçirilmiş Vaşinqton Sülh Sammitinin nəticələrinə və həmin tədbirdə imzalanmış Vaşinqton Birgə Bəyannaməsinə əsaslanaraq, Azərbaycan ilə Ermənistan arasında sülh gündəliyinin irəlilədilməsi ətrafında fikir mübadiləsi aparıblar.

Görüşdə iki ölkə arasında sülhün daha da möhkəmləndirilməsinə yönəlmiş praktiki addımlara, o cümlədən nəqliyyat və tranzit əlaqələrinin inkişafına, iqtisadi-ticari münasibətlərə, sərhədlərin delimitasiyasına və etimad quruculuğu tədbirlərinin həyata keçirilməsinə dair müzakirələr aparılıb.

Liderlər bu kontekstdə Beynəlxalq Sülh və Rifah naminə Tramp Marşrutunun (TRIPP) inkişafı istiqamətində əldə olunmuş irəliləyişləri, o cümlədən onun dəmir yolu və avtomobil yolu komponentlərinin planlaşdırılması və layihələndirilməsini, həmçinin TRIPP marşrutu boyunca tranzit əlaqələrinin perspektivlərini müzakirə ediblər.

Yüklərin Azərbaycan ərazisindən keçməklə Ermənistana və Ermənistandan tranziti müsbət hal kimi qeyd olunub. Ötən ilin noyabr ayından etibarən Azərbaycan ərazisindən Ermənistana ümumilikdə 105 min ton yük daşınıb.

Tərəflər, həmçinin Azərbaycan ilə Ermənistan arasında iqtisadi və ticari əlaqələrin daha da inkişaf etdirilməsi imkanları, o cümlədən gələcəkdə elektrik şəbəkələrinin birləşdirilməsi məsələləri ətrafında fikir mübadiləsi aparıblar.

Liderlər ətraf mühit və transsərhəd su əməkdaşlığının əhəmiyyətini vurğulayıb, transsərhəd çayların idarə olunması üzrə işçi qrupların yaradılmasını alqışlayıblar.

Liderlər sülh prosesində müsbət dinamikanın qorunub saxlanılmasının, regionda sülhün, sabitliyin və rifahın möhkəmləndirilməsinə yönəlmiş dialoqun davam etdirilməsinin vacibliyini bir daha təsdiqləyiblər.

Nəvəsinin andiçmə mərasiminə gələrək itkin düşən Astara rayon Kakalos kənd sakini, 1942-ci il təvəllüdlü Mirzəcan Hüseynovun meyiti aşkar edilib.

Mediaxeberleri.Az Oxu.az-a istinadən xəbər verir ki, onun meyiti Göygöl rayonunun Hacıməlik kəndində tapılıb.

Hadisə yerinə hüquq-mühafizə orqanlarının əməkdaşları cəlb olunublar.

Faktla bağlı Göygöl Rayon Prokurorluğunda araşdırma aparılır.

Mətbəximizdə salatların, dolmaların, turşuların və müxtəlif yeməklərin ayrılmaz hissəsi olan kələm əslində sadə tərəvəz deyil. Kalorisi az, lif və vitaminlərlə zəngin olan bu tərəvəz bağırsaqların fəaliyyətindən immun sisteminin normal işləməsinə qədər bir sıra proseslərdə iştirak edir.

Üstəlik, müasir elmi araşdırmalar kələmin tərkibindəki bəzi təbii birləşmələrin sağlamlıq üçün potensial faydalarını da üzə çıxarıb. Bəs hər gün süfrəmizə qoyduğumuz kələm orqanizmimizdə hansı dəyişikliklərə səbəb olur?

BAĞIRSAQLARIN TƏBİİ KÖMƏKÇİSİ

Kələmin ən mühüm üstünlüklərindən biri liflə zəngin olmasıdır. Qida lifləri bağırsaqların normal fəaliyyətini dəstəkləyir, nəcisin həcmini artırır və qəbizliyin qarşısının alınmasına kömək edir.

Kələmdəki liflər bağırsaq mikrobiotasının, yəni həzm sistemində yaşayan faydalı mikroorqanizmlərin fəaliyyəti üçün də əhəmiyyətlidir.

Ancaq bir məqamı unutmayın: çox miqdarda çiy kələm yemək bəzi insanlarda qaz, köp və qarın ağrısı yarada bilər. Xüsusilə həssas bağırsağı olanlar porsiyaya diqqət etməlidirlər.

İMMUN SİSTEMİNƏ DƏSTƏK

Kələm C vitamininin yaxşı mənbələrindən biridir. Bu vitamin immun sisteminin normal fəaliyyətində iştirak edir, kollagen sintezi üçün vacibdir və hüceyrələri oksidləşdirici stressdən qorumağa kömək edir.

Maraqlı fakt: 100 qram çiy ağ kələmdə təxminən 47 mq C vitamini ola bilər. Bu miqdar kələmi gündəlik qidalanmada faydalı vitamin mənbələrindən birinə çevirir.

KƏLƏMİN TƏRKİBİNDƏ XÜSUSİ MADDƏLƏR VAR

Kələm xaççiçəklilər fəsiləsinə aiddir. Bu tərəvəzin diqqətçəkən xüsusiyyətlərindən biri qlükozinolatlar adlanan təbii bitki birləşmələrini ehtiva etməsidir.

Kələm doğranarkən və çeynənərkən bu maddələrdən izotiosianatlar kimi bioloji aktiv birləşmələr əmələ gələ bilər. Onların bəziləri hüceyrələrin müdafiə mexanizmlərinə və orqanizmdə zərərsizləşdirmə proseslərinə təsir göstərir.

Alimlər bu birləşmələrin xərçəngin yaranma mexanizmlərinə mümkün təsirini araşdırırlar. Lakin kələm yeməyin xərçəngdən qoruduğunu və ya xəstəliyi müalicə etdiyini söyləmək üçün hələ kifayət qədər klinik sübut yoxdur.

ÜRƏK VƏ DAMARLAR ÜÇÜN FAYDALI SEÇİM

Kələmin tərkibində kalium, lif və antioksidant xüsusiyyətli bitki maddələri var. Kalium normal qan təzyiqinin tənzimlənməsində, lif isə qanda xolesterinin səviyyəsinin idarə olunmasında rol oynayır.

Tərəvəzin müntəzəm istehlakı ürək-damar sağlamlığını dəstəkləyən ümumi qidalanma modelinin bir hissəsi ola bilər. Əlbəttə, kələm dərman deyil və yüksək təzyiqin müalicəsini əvəz etmir.

SÜMÜKLƏR VƏ QAN LAZIMI VİTAMİNLƏR

Kələm K vitamini ilə zəngindir. Bu vitamin qanın normal laxtalanması və sümük toxumasının sağlamlığı üçün vacibdir.

Bundan başqa, tərkibində folat (B9 vitamini) də var. Folat hüceyrələrin bölünməsində və qırmızı qan hüceyrələrinin yaranmasında iştirak edir.

Vacib xəbərdarlıq: Varfarin kimi qan durulaşdırıcı dərman qəbul edənlər K vitamini ilə zəngin qidaların miqdarını kəskin dəyişməməlidirlər. Kələmi qidalanmadan tam çıxarmaq yox, onun qəbulunu sabit saxlamaq vacibdir.

ARIQLAMAQ İSTƏYƏNLƏR ÜÇÜN İDEAL TƏRƏVƏZ

100 qram çiy ağ kələmin enerji dəyəri təxminən 24 kilokaloridir. Tərkibindəki lif toxluq hissinin daha uzun davam etməsinə kömək edir.

Bu xüsusiyyət kələmi çəkiyə nəzarət etmək istəyənlər üçün yaxşı seçimə çevirir. Xüsusilə mayonez və kalorili souslar əvəzinə limon şirəsi, göyərti və az miqdarda zeytun yağı ilə hazırlanan kələm salatı daha məqsədəuyğundur.

KƏLƏM ŞİRƏSİ MƏDƏ XORASINI SAĞALDIRMI?

Kələmlə bağlı ən məşhur iddialardan biri onun mədə və onikibarmaq bağırsaq xoralarına faydalı olmasıdır.

Bu fikir təsadüfən yaranmayıb. Keçmişdə kələm şirəsinin tərkibində olduğu düşünülən və şərti olaraq "U vitamini" adlandırılan S-metilmetionin maddəsi ilə bağlı araşdırmalar aparılıb.

1949–1952-ci illərdə dərc edilmiş kiçik tədqiqatlarda təzə kələm şirəsi qəbul edən xora xəstələrində müsbət nəticələr qeydə alınıb. Lakin bunlar müasir klinik tədqiqat standartlarına cavab vermir. Bu gün kələm şirəsinin mədə xorasını sağaltdığını təsdiqləyən yetərli sübut yoxdur. 

 Mədə xorası olan insanlar həkim müayinəsindən keçməli və təyin edilmiş müalicəni davam etdirməlidirlər.

ÇİY, YOXSA BİŞMİŞ KƏLƏM?

Kələmin hazırlanma üsulu onun qida dəyərinə təsir edir.

- Çiy kələm: C vitaminini və istiliyə həssas bəzi maddələri daha yaxşı qoruyur.
- Bişmiş kələm: Həzm edilməsi bəzi insanlar üçün daha asandır.
- Turşu kələm: Fermentasiya nəticəsində faydalı mikroorqanizmlər yaranır. Lakin duz miqdarı yüksəkdir. 

Ən yaxşı seçim müxtəlif hazırlanma üsullarını növbələşdirməkdir.

KİMLƏR KƏLƏM YERKƏN DİQQƏTLİ OLMALIDIR?

Kələm əksər insanlar üçün təhlükəsiz və faydalı qidadır. Ancaq bəzi hallarda ehtiyatlı olmaq lazımdır:

- Qıcıqlanmış bağırsaq sindromu və köp problemi olanlar çiy kələmi az miqdarda qəbul etməlidirlər.
- Qalxanabənzər vəzi problemi olanlar kələmi normal qida porsiyalarında istehlak edə bilərlər. Lakin xüsusilə yod çatışmazlığı fonunda həddindən artıq miqdarda çiy xaççiçəkli tərəvəz qəbulu məsləhət görülmür.
- Böyrək xəstəliyi olanlar kalium qəbuluna dair fərdi pəhriz tövsiyələrinə əməl etməlidirlər.
- Qan durulaşdırıcı dərman qəbul edənlər K vitamini ilə bağlı həkim məsləhətini nəzərə almalıdırlar.

 NƏTİCƏ

Kələm möcüzəvi dərman deyil, amma gündəlik qidalanmada özünə layiqli yer tutan faydalı tərəvəzdir. Lif, C və K vitaminləri, folat və bioloji aktiv bitki birləşmələri onu sağlam qidalanmanın dəyərli komponentinə çevirir.

Bəzən sağlamlığımız üçün ən yaxşı seçimlər bahalı və ekzotik məhsullar deyil, elə öz mətbəximizdəki sadə tərəvəzlərdir.

Mənbələr :ABŞ Milli Xərçəng İnstitutu, University Hospitals, PubMed

ABŞ Prezidenti Donald Tramp Meksikanı şimala, Birləşmiş Ştatlara doğru hərəkət edən mindən çox miqrantın qarşısını almayacağı təqdirdə bu ölkədən idxal olunan mallara tətbiq edilən gömrük rüsumlarını ikiqat artırmaqla hədələyib.

Mediaxeberleri.Az xəbər verir ki, ABŞ Prezidenti sosial şəbəkədə belə yazıb: “Yenə başladılar. Onlar ABŞ-yə buraxılmayacaqlar. Meksika onları dərhal dayandırmalıdır. Əgər bunu etməsə, Meksikadan idxal olunan mallara tətbiq edilən gömrük rüsumları dərhal ikiqat artırılacaq. Meksika, Texas qubernatoru, Texasın çox liberal yeni qubernatoru, bizim möhtəşəm sərhəd xidmətimiz, İmmiqrasiya və Gömrük Mühafizəsi Xidməti (ICE) bundan xəbərdardır. Heç kimə güzəşt edilməyəcək!”

Əsasən Mərkəzi Amerika ölkələrindən olan təxminən 1500 miqrantdan ibarət qrup çərşənbə axşamı Qvatemala sərhədi yaxınlığında Meksikanın cənubundakı Tapaçula şəhərindən yola düşüb. “Reuters” agentliyinin yazdığına görə, miqrantlar ABŞ-də keçirilən aralıq seçkilərində Demokratlar Partiyasının qələbəsinin onlara Birləşmiş Ştatlara köçmək, orada yaşamaq və işləmək üçün daha geniş imkanlar yaradacağına ümid edirlər.

Trampın miqrant karvanı ilə bağlı hədələri iyul ayında ABŞ, Meksika və Kanada arasında ticarət sazişinin müddətini uzatmaqdan imtina etməsindən sonra Vaşinqtonla Mexiko arasında yeni ticarət sazişinə dair danışıqların aparıldığı bir vaxta təsadüf edib.

Tramp administrasiyasının sərt immiqrasiya siyasəti ABŞ-nin cənub sərhədinə miqrant axınını nisbətən dayandırıb. Nəticədə Meksikada miqrantlar üçün nəzərdə tutulan bir çox sığınacaq boşalıb.